Yıl 2016, Cilt 20 , Sayı 3, Sayfalar 701 - 709 2016-10-26

Aykırı değer varlığında hızlı minimum kovaryans determinantı kestiricilerinin faktör analizinde kullanımı
Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers

Özlem Alpu [1]


Çok değişkenli analizlerden biri olan faktör analizi veri indirgeme, değişkenler arasındaki ilişkileri belirleme ve aynı zamanda sınıflandırma yöntemi olarak karşımıza çıkmaktadır. Çok sayıda değişken içeren veri setlerini analiz ederken araştırmacılar problemin sonuçları üzerinde olası zararlı etkileri olabilen ve aykırı değer olarak isimlendirilen olağandışı gözlemlerle karşılaşabilmektedir. Sıklıkla hatalı gözlemler olarak değerlendirilen aykırı değerler, veri seti hakkında önemli bilgileri içinde barındırabileceği gibi kurulan modelin yanlış belirlenmesi, yanlı parametre kestirimi ve yanlış analiz sonuçlarına da neden olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı aykırı değerlerin parametre kestirimlerini yanlı yapmayacak özellikte faktör analizi metodunu kullanmaktır. Bu amaçla aykırı değerlerin etkisini azaltan sağlam konum ve ölçek kestiricileri içinden hızlı minimum kovaryans determinantı kestiricileri tercih edilip, bir faktör analizi uygulaması gerçekleştirilmiştir. Sonuç olarak aykırı değerlerin etkisini azaltarak verilerin çoğunluğuna uyan, açıklanan varyansı daha yüksek ve değişkenlerin daha anlamlı olarak faktörlerde toplandığı sağlam faktör analizi kestirim sonuçları elde edilmiştir.

Factor analysis, one of those multivariate methods, is used for data reduction, determining the relationships between variables, and also as a classification method. The researchers frequently face with the observations that might have bad affects on the results while analysing data sets with many variables. Those kind of observations are called outliers. Outliers, usually evaluated as erroneous observations, may reflect important information about the data set, but on the other hand may cause misspecification of the model, biased parameter estimates, and may lead incorrect analysis results. The aim of this study is to use factor analysis method which will not make biased parameter estimations of the outliers. For this aim, among the robust local and scale parameter estimators which reduce the affects of outliers, fast minimum covariance determinant estimators are choosen and an application is performed. As a result, robust factor analysis estimation results are obtained which are mostly fitted to the data by reducing the affect of the outliers, with higher explained variability and with explained variables which are gathered on more significant factors.

Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Yazar: Özlem Alpu

Tarihler

Başvuru Tarihi : 20 Mayıs 2016
Kabul Tarihi : 17 Ekim 2019
Yayımlanma Tarihi : 26 Ekim 2016

Bibtex @ { saufenbilder270024, journal = {Sakarya University Journal of Science}, issn = {1301-4048}, eissn = {2147-835X}, address = {}, publisher = {Sakarya Üniversitesi}, year = {2016}, volume = {20}, pages = {701 - 709}, doi = {10.16984/saufenbilder.56188}, title = {Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers}, key = {cite}, author = {Alpu, Özlem} }
APA Alpu, Ö . (2016). Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers. Sakarya University Journal of Science , 20 (3) , 701-709 . DOI: 10.16984/saufenbilder.56188
MLA Alpu, Ö . "Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers". Sakarya University Journal of Science 20 (2016 ): 701-709 <http://www.saujs.sakarya.edu.tr/tr/issue/25594/270024>
Chicago Alpu, Ö . "Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers". Sakarya University Journal of Science 20 (2016 ): 701-709
RIS TY - JOUR T1 - Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers AU - Özlem Alpu Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - doi: 10.16984/saufenbilder.56188 DO - 10.16984/saufenbilder.56188 T2 - Sakarya University Journal of Science JF - Journal JO - JOR SP - 701 EP - 709 VL - 20 IS - 3 SN - 1301-4048-2147-835X M3 - doi: 10.16984/saufenbilder.56188 UR - https://doi.org/10.16984/saufenbilder.56188 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers %A Özlem Alpu %T Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers %D 2016 %J Sakarya University Journal of Science %P 1301-4048-2147-835X %V 20 %N 3 %R doi: 10.16984/saufenbilder.56188 %U 10.16984/saufenbilder.56188
ISNAD Alpu, Özlem . "Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers". Sakarya University Journal of Science 20 / 3 (Ekim 2016): 701-709 . https://doi.org/10.16984/saufenbilder.56188
AMA Alpu Ö . Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers. SAUJS. 2016; 20(3): 701-709.
Vancouver Alpu Ö . Using fast minimum covariance determinant estimators for factor analysis in the presence of outliers. Sakarya University Journal of Science. 2016; 20(3): 709-701.